Bağırsak sağlığı daha anne karnındayken başlıyor ve nesilden nesile aktarılıyor

Uzm. Dr. Tuğçe Karaca, bağırsak sıhhatinin daha anne karnındayken başladığına ve kuşaktan nesile aktarıldığına dikkat çekti. Bilhassa çocukların büyüme ve gelişme devirlerinde bağırsak sıhhatini müdafaanın, gelecekteki kronik hastalık riskini azaltacağını belirten Uzm. Dr. Karaca, “Eğer sık hastalanan ya da az uyuyan, huzursuz bir çocuğunuz varsa bağırsak istikrarının bozulmuş olabileceğini aklınızda tutmalısınız. Çocuğunuzun bağırsak sıhhatini önemseyin.” dedi. Karaca, çocukların bağırsak sıhhatini koruyacak önerilerde bulundu.

Acıbadem Kent Hastanesi Çocuk Sıhhati ve Hastalıkları Uzmanı Dr. Tuğçe Karaca bağırsak sıhhatinin, yetişkinlerde olduğu üzere bebek ve çocukların da genel sıhhatinin temel taşlarından biri olduğunu söyledi. Karaca, bebek ve çocuklarda bağırsak sıhhatinin ehemmiyetini vurgularken bağırsakların, besinlerin emilimi, toksinlerin atılımı ve bağışıklık sisteminin düzenlenmesi üzere hayati vazifeleri üstlendiğini hatırlattı. Çocukların bağırsak sıhhatini muhafazanın yetişkinlikte kronik hastalıklara karşı da kalkan oluşturacağını belirten Uzm. Dr. Karaca, “Bağırsak sağlığının anne karnında başlayıp jenerasyondan nesle aktarıldığı bilgisi son yıllarda çocuk sıhhati konusundaki bilimsel toplantılarda ele alınan hususların başında geliyor” diyerek şöyle konuştu: “Bağırsaklarımızda, mikrobiyatamız (dost bakteriler) olması, sağlıklı bir hayat sürdürmemiz için çok değerlidir. Mikrobiyata, bağışıklık sistemimizin gelişmesinde, uyku, iştah ve his durumumuzun düzenleyen memnunluk hormonu Seratonin’in yüzde 90’ını sentezlenmesinde, K vitamini sentezinde kıymetli rol oynar. Ayrıyeten bizi obezite, astım üzere kronik hastalıklardan, inflamatuvar bağırsak hastalığı ve alerjilerden muhafazaya yardımcı olur. Bu mikroorganizmaların tesiri şimdi bebek, anne karnındayken başlar. Anne karnındaki bebeğin üreme hücreleri, annenin mikrobiyatasının genlerinden etkilenir ve bu biçimde başka nesillere aktarılır. Hamilelik sırasında annenin gerilimi, gereksiz yere antibiyotik kullanması üzere mikrobiyatayı bozan faktörler sonucunda çocuklarda dikkat eksikliği, astım, obezite hatta lösemi üzere hastalıkların daha çok görüldüğü saptanmıştır. Bilhassa olağan doğumun mikrobiyata gelişiminde değerli bir rolü vardır. Bebek doğum kanalında annenin mikrobiyatasını alır ve bağırsaklarında bu mikrobiyata gelişir. Doğum sonrası bebeklik devrinde anne sütü alımı ile sağlıklı mikrobiyata gelişmeye devam eder. Anne sütü sağlıklı bağırsak mikrobiyatası gelişiminde en değerli faktördür. İkinci en değerli faktör, birinci 3 yaşta antibiyotik kullanımının minimumda tutulmasıdır. Üçüncü en değerli faktör ise sağlıklı, lifli beslenmek ve kesinlikle rafine şekerden uzak durmaktır. Şayet sık hastalanan ya da az uyuyan, huzursuz bir çocuğunuz varsa bağırsak istikrarının bozulmuş olabileceğini aklınızda tutmalısınız”

Çocuklarınızın bağırsak sıhhatini destekleyecek öneriler

Öte yandan çocuk doktorlarının yalnızca sağlıklı bir çocukluk devri için takviye olmayı değil, çocuğun tüm hayatı boyunca sağlıklı bir ömür sürmesi için rehber olmayı amaçladığını belirten Uzm. Dr. Karaca, sağlıklı bağırsaklar için beslenme tekliflerinde bulundu. Lif tüketiminin değerine dikkat çeken Karaca, “Çocukların kâfi ölçüde “lif” alması, sindirim sisteminin nizamlı çalışmasına yardımcı olur. Lifli besinler, bağırsaklardaki yararlı bakterileri besleyerek “mikrobiyota”yı istikrarlar. Elma, armut, muz, brokoli, lahana, brüksel lahanası, turp, havuç, yulaf, tam buğday ekmeği, kahverengi pirinç, nohut, mercimek, fasulye kıymetli lif kaynaklarıdır. Çocuklarınızın diyetinde bu besinlere yer verin.” dedi.

İşlenmiş besinlerden uzak durun

Uzm. Dr. Karaca, bağırsaklarda bulunan yararlı bakterilerin sayısını probiyotiklerin artırdığını, bu bakterilerin beslenmesini de prebiyotiklerin sağladığını hatırlatarak, çocukların probiyotik olarak yoğurt, kefir, lahana turşusu üzere fermente sebzeler, prebiyotik olarak sarımsak, soğan, muz, kuşkonmaz, tam tahılları tüketmelerinin ehemmiyetini vurguladı. Su tüketiminin sindirim sisteminin sağlıklı çalışması için değerli olduğunu hatırlatan Karaca, çocukların günlük olarak yaşlarına uygun ölçüde su içmelerinin teşvik edilmesi gerektiğini söyledi. Çocukların rafine şekerler ve işlenmiş besinlerden uzak tutulması gerektiğini kelamlarına ekleyen Uzm. Dr. Karaca, “Bunlar bağırsaklardaki yararlı bakterilerin istikrarını bozabilir ve inflamasyona neden olabilir” diye konuştu.

Antibiyotik kullanımına dikkat

Uzm. Dr. Karaca stresin, çocukların bağırsak sıhhatini olumsuz etkileyebileceğini söyledi. Bilhassa imtihanlar, okul baskısı ve toplumsal korkular üzere faktörlerin çocuklarda bağırsak sorunlarına yol açabileceğini kaydeden Karaca, şöyle konuştu: “Stresin azaltılması için çocukların sistemli fizikî aktivite yapması, açık hava oyunlarına katılması ve uyku nizamına dikkat edilmesi değerlidir. Çocuklarda bağırsak sıhhatini tehdit eden bir diğer faktör antibiyotiklerdir. Antibiyotikler, yalnızca ziyanlı bakterileri değil, tıpkı vakitte bağırsaklardaki yararlı bakterileri de yok edebilir. Bu nedenle çocuklarda antibiyotik kullanımı, gereksiz yere yapılmamalıdır. Antibiyotik tedavisi sırasında sonrasında probiyotik desteği verilmesi, bağırsaklardaki dengeyi tekrar sağlayabilir.”